Evliliğe doğru atılan ilk adımlardan birisi olan kız isteme merasimi yüzyıllardır neredeyse tüm toplumlarda görülen bir gelenek. Farklı coğrafyalarda farklı ritüellerle karşımıza çıkan kız isteme, evlenmeye karar vermiş çiftler için oldukça heyecanlı bir süreç. Ailelerin karar verici konumunda olduğu kız isteme merasimleri hem genç çiftler hem de aileler için oldukça zorlu bir sınav. Çünkü kız isteme evlenmek isteyen çiftlerin ailelerinin ve aile büyüklerinin birbirleriyle ilk kez tanışacağı bir buluşma. Dolayısıyla hem kız tarafı hem de erkek tarafı için oldukça heyecanlı ve bir o kadar da önemli. Bu zorlu sınavdan başarıyla geçmek isteyenler için dikkat edilmesi gereken detaylara gelin hep birlikte bir göz atalım.

Kız isteme merasiminde ilk dikkat edilmesi gereken konular zamanlama ve ailelerin gelenekleridir. Kız isteme için, öncelikle gelin adayının ailesinin uygun olduğu bir tarih seçilmelidir. Kız istemeye gidilmeden önce gelin ve damat adayı ailelerinin gelenek ve kültürlerini detayları ile birbirlerine mutlaka anlatmalıdır. Farklı kültürlerden gelen aileler kız isteme sırasında birbirlerinin hoşuna gidecek hazırlıklar yaparlarsa aile olmaya adım atmış ve aile yapısına verdikleri değeri de göstermiş sayılırlar. Kız isteme merasiminde mutlaka aile büyükleri yer almalıdır. Bu önemli güne hem kız tarafının hem de erkek tarafının yaşça büyük üyeleri katılmalıdır. Kız isteme merasiminin öncesinde ise hem kız tarafının hem de erkek tarafının yapması gereken bazı hazırlıklar vardır.

Kız İsteme Hazırlıkları

Öncelikle kız istemeye eli boş gidilmemelidir. Erkek tarafının kız istemeye giderken götürmesi gereken çiçek ve çikolata kız istemenin en önemli detaylarındandır. Hatta seçilen çiçek ve çikolata neredeyse tüm merasime damgasını vurabilir. Bazı kültürlerde çiçek ve çikolata ne kadar gösterişli olursa erkek tarafının gelin adayına verdiği değeri sembolize eder. Çiçek canlı çiçeklerden seçilmelidir. Mevsim çiçeklerinden şık bir aranjman olabileceği gibi beyaz ve kırmızı tonlar da sıklıkla tercih edilir. Eğer isterse damat adayının annesi de ayrıca çiçek yaptırabilir. Damat adayının annesinin yaptıracağı ve kız evine götüreceği çiçek hoş bir jest olarak kabul edilir. Çiçek seçiminde gösterişi ön planda tutarken zarafetten çok uzaklaşmamakta da fayda vardır.

Gelelim meşhur kız isteme çikolatasına… Çok eski zamanlardan bu yana gümüş tepsi geleneği devam etmektedir. Kız istemeye giderken çikolata gümüş tepside götürülür. Son yıllarda sıklıkla rastladığımız porselen ve cam örnekleri de son derece şık tasarımlarla kız tarafının evini süslemektedir. Seçilen çikolata ve sunum tepsisi de çiçek kadar önemli bir detaydır. Zarif bir sunum ve lezzetli çikolatalar kız isteme merasimine ayrı bir tat katacaktır. Çikolata tepsisi kız istemeye gidildiğinde salona konur ve kız isteme merasimi bittikten sonra tüm davetlilere ikram edilir. Hatta sonraki günlerde de salondaki yeri değişmez ve tebrik için gelen misafirlere sunulur. Çikolata, kız isteme merasimlerinin özellikle çocuklar ve kadınlar tarafından en beğenilen ve en keyifli kısmıdır.

Eksik Kalmaması Gerekenler…

Kız istemeye gidilmeden önce yapılması gereken özel birtakım hazırlıklar vardır. Erkek tarafı ve erkek tarafının aile büyükleri o gün için şık ve güzel kıyafetler tercih etmelidir. Kişisel bakımları da son derece özenli olmalıdır. Damat adayı kıyafet seçiminde şık bir takım elbise ve şık bir kravat tercih etmelidir. Damat adayı kız isteme gününde saç ve sakal tıraşını ihmal etmemelidir. Kız tarafı için de benzer hazırlıklar söz konusudur. Kız evinin genel temizliği ve bakımı kız isteme gününden önce mutlaka güzelce yapılmalıdır.  Gelen misafirler nerede ağırlanacaksa herkese yetecek şekilde oturma düzeni sağlanmalıdır. Lezzetli ikramlıklar hazırlanmalı ve adetlere uygun şekilde sunulmalıdır.

Kız tarafının ailesi ve aile büyükleri de kıyafet seçiminde titiz davranmalıdır. Şık ve temiz kıyafetler tercih edilirken kişisel bakım da ihmal edilmemelidir. Kız isteme merasimi için gelin adayının elbise seçimi son derece önemlidir. Gelin adayı zarif, sade ve dekolteden uzak tercihler yapmalıdır.  İkramları sunarken rahat edebileceği bir kıyafet gelin adayının stresini azaltacaktır. Sade bir makyaj ve şık bir saç modeli gelin adayı için en doğru tercih olacaktır. Bu özel günde hem kız tarafı hem de erkek tarafı kız isteme geleneklerine uygun şekilde davranmalıdır. Tüm hazırlıklar tamamlandığına göre artık konuya giriş yapma zamanı…

Kız İsteme Merasimi

Erkek tarafının ailesinden yaşça en büyük erkek konuya giriş yapmalıdır. Yıllardır değişmeyen ve kız isteme geleneklerimiz arasında ilk sıralarda yer alan ‘’Allahın emri peygamberin kavli ile’’ kız istenir. O ana kadar her şey yolunda gitmiş ise gelin adayı bol köpüklü Türk kahvesi yapmak için artık mutfağa gidebilir. Kız isteme merasiminde gelin adayının elinden herkese Türk kahvesi ikram edilir. Ancak hoşgörüsünü sınamak için damadın kahvesine şeker yerine tuz ve acı biber gibi baharatlar konur. Ya da şekersiz sade kahve sunulur. Bazı bölgelerde kahve ikramı kız istemeden önce yapılırken bazı bölgelerde ise kız istemeden sonra yapılır.

Söz yüzüğü kız isteme merasiminde takılabilir ya da daha sonrası için bir gün kararlaştırılır. Söz kesme, gelin adayı ve damat adayının aileler nazarında evlilik yolundaki ilk adımlarıdır. Ancak bu sürenin çok uzun olmaması gerekir. Söz ve nişan kız istemeden kısa bir süre sonra birlikte de yapılabilir. Yüzük seçimi şık ve zarif olmalıdır. Halk arasında söz kesme olarak bilinen bu gelenek için bir takım alışverişlerin yapılması gerekir. Söz bohçası ya da nişan bohçası adı verilen bu uygulamada gelin adayına ve damat adayına hediyeler alınır. Kız tarafı damat adayı için erkek tarafı da gelin adayı için içi hediye dolu bir bohça hazırlar. Bu hediyelerin seçiminde de şık ve zarif tercihler yapılmalıdır. Daha çok kişisel kullanıma uygun hediyelerden oluşan söz ve nişan bohçalarına mendil koymak yüzyıllardır süregelen bir gelenektir.

Söz Bohçası

Gelin için hediye alışverişi erkek tarafının kadınları tarafından yapılır. Söz bohçası veya nişan bohçasını genellikle damat adayının annesi, kız kardeşi gibi yakın aile büyükleri hazırlar. İç çamaşırı, sabahlık, terlik, mendil, çorap, havlu gibi gelin adayının kişisel kullanımına uygun hediyeler seçilir. Son yıllarda söz ve nişan bohçalarına çeşitli kozmetik malzemeleri de konmaktadır. Krem, parfüm, sabun, makyaj malzemesi gibi hediyeler söz bohçalarını zenginleştirmektedir. Damat için hediye alışverişi ise kız tarafının kadınları tarafından yapılır. Erkek tarafına verilecek olan söz bohçası damadın kişisel kullanımına uygun hediyelerden oluşur. Pijama takımı, terlik, çorap, mendil, havlu gibi hediyelerin yanı sıra cüzdan, tıraş takımı, parfüm gibi hediyeler de konabilir.

Bölgesel olarak hediyeler bazen değişiklik gösterse de genel olarak benzer hediyeler verilir. Söz ve nişan bohçası bazı bölgelerde kız istemeye giderken götürülürken bazı bölgelerde ise sonrasında verilir. Karşılıklı hediye edilen söz ve nişan bohçaları aileler tarafından düğüne kadar saklanır. Düğünden önce eğer söz ya da nişan bozulursa bu hediyeler taraflara iade edilir. Başından sonuna kadar aileleri kaynaştıran bir gelenek olan kız isteme, çiftlerin uyumu ve özverisini de ortaya koyması açısından son derece gereklidir. Özellikle gelin adayı ve damat adayı için son derece heyecanlı geçen kız isteme, söz yüzüklerinin takılması ile mutlu sona ulaşır.

Eğer kız isteme merasimi için önceden kararlaştırılmışsa bir söz tepsisi hazırlanır. Söz yüzüklerinin yer aldığı bu tepsi söz kesme esnasında gelin adayının varsa kız kardeşi tarafından tutulur. Şık bir kurdele ile birbirine bağlanan yüzükler aile büyükleri tarafından gelin ve damat adayının parmağına takılır. Kurdeleyi ise yine ailenin büyüklerinden daha önce seçilmiş olan bir kişi keser. Bazı yörelerde kurdele kesimi sırasında makasın kesmediği iddia edilerek erkek tarafından bahşiş istenir. Kesilen söz kurdelesinden küçük parçaları ailenin bekarlarına hediye edilir. Dağıtılan bu küçük kurdelelerin şans getirdiğine ve bekarların da en kısa zamanda mutlu bir yuva kurmalarına vesile olacağına inanılır.

Kız İsteme Adetlerinde Kültürel Farklar

Ülkemizin pek çok bölgesinde ve yöresinde benzer kız isteme gelenekleri hüküm sürse de bazı farklı uygulamalar da halen devam etmektedir. Örneğin Afyon ilimizdeki kız istemelerde erkek tarafına sadece su ikram edilmektedir. Ege Bölgesi’nde yer alan Aydın ilimiz de ise evi olmayana kız verilmemektedir. Damat adayı kız istemeden önce mutlaka bir ev edinmelidir. Karadeniz Bölgesi’nin en güzel illerinden Kastamonu’da ise oldukça ilginç bir adet göze çarpmaktadır. Kastamonu’da kız isteme merasimlerinde evin en iyi huylu kişisi ayakkabısını ayağından kendi isteği ile sallayarak düşürür. Eğer ayakkabı düz bir şekilde düşerse mutlu bir evlilik, ters bir şekilde düşerse mutsuz bir evlilik olacağına inanılır.

Dünya genelinde hemen hemen her ülkede ve tüm toplumlarda kız istemek geleneği yüzyıllardır devam etmektedir. Her kıta, her coğrafya kendine has kız isteme adetlerine sahip olmakla birlikte özellikle hediyeleşme neredeyse tamamında görülür. Temelde ailelerin tanışması, kaynaşması ve taleplerini birbirlerine iletmesi amacıyla yapılan kız isteme temelleri sağlam bir yuva kurmaya çok yardımcı olur. Hem gelenekleri yaşatmak açısından hem de doğru adımlar atabilmek açısından büyüklerin rehberliğinde gerçekleşen hazırlıklar çiftleri birbirine daha fazla yaklaştırırken aynı zamanda zorluklara karşı birlikte mücadele etmenin de ilk adımları olarak sayılabilir.

Gelenekler Değişse de Amaç Aynı

Kız isteme gelenekleri ve adetleri hem dünya genelinde pek çok ülkede hem de ülkemizde özünü koruyarak geçmişten günümüze kadar gelmiştir. İlişkilerin geliştiği, ailelerin tanıştığı ve yakınlaştığı bu süreçte çiftler de seçtikleri eşlerinin ailelerini yakından tanıma fırsatını elde ederler. Bazen birbirine zıt kültürleri bile bir araya getiren kız isteme, kültürler arası etkileşimi güçlendirmesiyle de toplumsal bir fayda sağlar. Geniş bir coğrafyaya sahip ülkemizde batısından doğusuna kuzeyinden güneyine farklılık gösteren kültürel yapı kız isteme geleneklerinde çok büyük farklılıklar göstermez. Ufak tefek farkların dışında genel olarak kız isteme merasimleri aynı ritüeller ile gerçekleştirilir.

Çiçek, çikolata ve gümüş tepsinin vazgeçilmez olduğu kız isteme, evlenme kararı vermiş çiftlerin hafızlarında derin ve kalıcı izler bırakan en unutulmaz günler arasında yer alır. Heyecanın, coşkunun, sabrın ve stresin bir arada yaşandığı, tüm duyguların harmanlandığı mutlu anlardan birisidir. Aileler açısından da benzer duyguları bir arada yaşatan kız isteme kız tarafı için biraz daha hüzün dolu anlara sahne olabilir. Karşılıklı anlayış, özveri, saygı ve sevgi temelleri üzerine inşa edilmiş bir yuva, yaşamın bize sunduğu en değerli hediyedir.

Bu arada, Düğün Öncesi Güzellik ve Bakım Rehberi yazımızı da okumanızı tavsiye ederiz. Sonuçta istenmeye gelindiyse, düğün yakın demektir… 🙂

Yanıtla